TΑ ΜΗ ΛΑΜΠΕΡΑ ΠΑΙΔΙΑ

Ας μην το ξεχνάμε αυτό, εμείς οι εκπαιδευτικοί λοιπόν,  όταν κάποια παιδιά μας σπάνε τα νεύρα ,όταν κάνουν φασαρία ,όταν δεν μας προσέχουν ,όταν δεν έχουν πρόοδο, όταν γενικά μας κάνουν τη ζωή δύσκολη .Λίγη προσοχή ζητάνε και συνήθως αντί να τους την δώσουμε ,τους την στερούμε ως τιμωρία. Τουλάχιστον ας τους μάθουμε να ζητάνε την προσοχή με πιο όμορφο τρόπο. Αυτό που έχει μεγαλύτερη αξία δεν είναι να αγαπάμε κάποια παιδιά που είναι έτσι και αλλιώς αξιαγάπητα αλλά εκείνα που δεν έχουν αυτή την λάμψη. Τότε είναι πολύ πιθανό αυτά τα παιδιά να μας εκπλήξουν με την μεταμόρφωσή τους και με την ανταπόδοση της αγάπης που τους δείξαμε.  

Τα αόρατα παιδιά                                                                                                             

Είναι αυτά τα παιδιά που οι δάσκαλοι και καθηγητές μαθαίνουν τελευταίο το όνομά τους. Και όταν περάσει ο καιρός πρώτο το ξεχνάνε.    

Αυτά που νιώθουν αγωνία κάθε φορά που για να παιχτεί ένας αγώνας χωρίζονται ομάδες. Μην τυχόν και περισσέψουν .Λαχταρούν έστω  και προτελευταία οι αρχηγοί να τα διαλέξουν.

Στις εκδρομές όταν όλοι κανονίζουν με ποιόν θα καθίσουν στο λεωφορείο ή με ποιους θα μοιραστούν το δωμάτιο αυτά περιμένουν να δούνε που περισσεύουν θέσεις. Στις φωτογραφίες του τμήματος θα τα βρείτε στις άκρες να ακουμπάνε την κορνίζα.Τα πιο τυχερά από αυτά έχουν ένα φίλο αλλά και αυτός είναι τόσο ίδιος που τους θυμίζει τη διαφορά τους από όλους τους άλλους.

Δεν σηκώνουν ποτέ το χέρι στο μάθημα και άμα τους ρωτήσει ο δάσκαλος μπλοκάρουν και περιμένουν με αγωνία πότε θα φύγουν από το προσκήνιο, πότε ο προβολέας του δασκάλου θα πέσει αλλού. Τα βλέμματα είναι χαμηλωμένα ,τα χαμόγελα τρεμουλιαστά και οι κινήσεις αργές ,λίγες. Λαχταρούν για λίγο θάρρος, για λίγη αποδοχή από την ομάδα. Η μισή καλή κουβέντα είναι για εκείνα εκτυφλωτικός ήλιος που τα ζεσταίνει για ώρες.

Νιώθουν ότι όλοι τα βλέπουν ,ότι βλέπουν την μοναξιά τους .Ότι κανείς δεν τα θέλει .Και ότι δεν αξίζουν για να τα θέλει κανείς.

Για τους δάσκαλους συνήθως είναι σαν εκείνες τις λευκές σελίδες ,που κατά λάθος δεν έχουν εκτυπωθεί σε ένα βιβλίο , που τις περνάμε γρήγορα γρήγορα, για να πάμε στις επόμενες. Και όμως πάνω σε αυτές τις λευκές σελίδες θα μπορούσαμε να ζωγραφίσουμε και έτσι να ομορφύνουμε όλο το βιβλίο. Αυτά τα παιδιά, να μην το ξεχνάμε, διψάνε για προσοχή και αγάπη και είναι έτοιμα να την ρουφήξουν με ορμή άμα τους τη δώσουμε . Εκτιμάνε πιο πολύ την αποδοχή μας ,την καλή μας κουβέντα ,τη φροντίδα μας και ανταποδίδουν στο πολλαπλάσιο  ότι τους προσφέρουμε .Ας εκμεταλλευτούμε αυτή τους την δίψα. Όποιοι από εμάς θέλουμε να δούμε ένα θαύμα δεν έχουμε παρά να ασχοληθούμε με την καρδιά μας με αυτά τα παιδιά .Δεν θα πιστεύουμε στα μάτια μας με την μεταμόρφωσή τους .Και αν στην αρχή τα παιδιά αυτά αντιστέκονται ας τα τραβήξουμε προς το μέρος μας με τρόπο ,ας τα ταράξουμε στα καλά λόγια ,στα μπράβο. Στο αμυντικά τους «όχι»  εμείς να ακούμε το «τραβάτε με και ας κλαίω».

Αυτά τα παιδιά που φαίνεται ότι απεχθάνονται να βρίσκονται στο επίκεντρο αλλά που κατά βάθος αυτό είναι που θέλουν. Που αυτή η επίμονη σιωπή τους βγάζει εκκωφαντική κραυγή : «Είμαι και εγώ εδώ. Μη με ξεχνάτε!!!».  

Τα παιδιά των πίσω θρανίων

Είναι κάποια άλλα παιδιά που κάθονται στα πίσω τα θρανία .Όσο πιο μακριά από τον πίνακα γίνεται .Και που προτιμούν να μην έχουν κανέναν πίσω από την πλάτη τους. Και κανέναν πάνω από το κεφάλι τους.

Άλλοι τους λένε φασαριόζους ,άλλοι τους λένε ταραξίες και άλλοι πάλι απλά ζωηρούς. Η βολική λύση για τους διδάσκοντες  είναι η διάγνωση και η ταμπέλα : υπερκινητικά ,με διάσπαση προσοχής ,παρορμητικά. Τότε η ευθύνη παύει να  βαραίνει  αφού είναι θέμα ειδικού. Και όμως.

Η προσοχή στο μάθημα είναι βάσανο για αυτά ,τιμωρία. Μιλάνε μεταξύ τους ,δεν έχουν ησυχία και προσπαθούν να τραβήξουν την προσοχή με έντονο τρόπο. Είναι πειραχτήρια, είναι ζιζάνια, είναι αεικίνητα .Και δεν τους αρέσει η ησυχία. Σαν να τα φοβίζει η σιωπή.

Η αλλαγή θέσης ,οι ωριαίες αποβολές , οι συνεχείς παρατηρήσεις των δασκάλων, οι κλήσεις των γονέων τους και οι τιμωρίες  δεν τα τρομάζουν. Ήταν πάντα στην ημερήσια διάταξη άλλωστε. Είναι ο πονοκέφαλος των μεγάλων ,ένας γρίφος χωρίς λύση. Είναι όμως παιδιά.      

Όχι αυτά εδώ «αόρατα» δεν τα λες .Τουναντίον ετούτα  εδώ «βγάζουν μάτι». Και αν τα αόρατα βγαίνουν μόνα τους από τον κύκλο της τάξης αυτά εδώ συνήθως τα πετάει έξω το ίδιο το σχολείο. Γιατί αυτά εδώ καθώς φαίνεται  δεν χωράνε στον κύκλο. Η κανονικότητα ,η νόρμα κόβει ότι διαφέρει και προεξέχει. Το σχολείο που από τη μια αποθεώνει την διαφορετικότητα και από την άλλη όλα να τα κάνει ίδια θέλει. Μήπως αυτό που μας τρομάζει είναι η αδιαφορία που εκφράζουν αυτά τα παιδιά απέναντι στο πρότυπο ,στην τάξη και τελικά στην ίδια μας την εξουσία ; Μήπως μας τρομάζει αυτή η περίεργη δύναμη ,αυτή η αφοβία ;Μήπως εμείς χρησιμοποιώντας τον φόβο ως όπλο για να επιβάλλουμε την τάξη, απέναντι σε αυτά παιδιά νιώθουμε παντελώς άοπλοι; Τελικά μήπως αυτούς  που πιθανόν αύριο θα θελήσουν να αλλάξουν έναν  κόσμο που δεν τους αρέσει ,το σχολείο βιάζεται να τους κολλήσει την ταμπέλα των προβληματικών ;Και αλήθεια ποιος ευθύνεται για την μη ομαλή ένταξη αυτών των παιδιών ,τα ίδια τα παιδιά ή το σύστημα του σχολείου; Η μισή αλήθεια είναι ότι τα παιδιά αυτά  απορρίπτουν αυτό το σχολείο. Η άλλη μισή είναι ότι και το σχολείο αυτό απορρίπτει αυτά τα παιδιά.

Όταν οι συμπεριφορές λοιπόν πρέπει να αλλάξουν ας μην χρησιμοποιήσουμε το μαχαίρι αλλά το χέρι ,απαλά .Να μην πατήσουμε απότομα το φρένο αλλά να στρέψουμε γλυκά το τιμόνι. Να μην κόψουμε την φόρα και την δύναμη αλλά να τη προσκαλέσουμε να πάει εκεί που πρέπει. Για το καλό όλων μας.

Δημήτρης Τσιριγώτης. Φυσικός

ΠΩΣ ΠΛΗΓΩΝΕΤΕ ΤΟ ΠΑΙΔΙ ΣΑΣ ΧΩΡΙΣ ΝΑ ΤΟ ΚΑΤΑΛΑΒΑΙΝΕΤΕ

Μερικές φορές οι γονείς δεν συνειδητοποιούν την επίδραση που μπορεί να έχουν ορισμένες συμπεριφορές τους στα παιδιά. Κανένας γονιός που αγαπά το παιδί του δεν θέλει να το βλάψει, ούτε σωματικά ούτε συναισθηματικά, όμως αν δεν είστε αρκετά προσεκτικοί με κάποιες πράξεις σας μπορεί να πληγώσετε τα παιδιά σας, χωρίς να το καταλάβετε. Ποιες πράξεις είναι αυτές; Οι οικογενειακοί σύμβουλοι Gary και Joy Lundberg εξηγούν και συμβουλεύουν.

Αφήνετε τα μικρά παιδιά να βλέπουν ειδήσεις με σκληρό περιεχόμενο

Τα παιδιά δεν χρειάζεται να βλέπουν τα βίντεο αποκεφαλισμών από τζιχαντιστές που προβάλουν οι ειδήσεις, όπως και δεν χρειάζεται να βλέπουν καμία άλλη τραγωδία που είναι στην επικαιρότητα. Στο μυαλό τους τέτοιες σκηνές γίνονται πολύ αληθινές, σαν να συνέβησαν έξω από το σπίτι τους και, ακόμα κι αν αποτελούν αναπόσπαστο μέρος της πραγματικότητας, δεν είναι κάτι που θα πρέπει να «βαραίνει» κανένα παιδί, γιατί μπορεί να το τρομοκρατήσει σε ανεπανόρθωτο βαθμό. Προσέξτε τι αφήνετε το παιδί σας να βλέπει στην τηλεόραση και τι συζητήσεις κάνετε όταν είναι μπροστά.

Μάλιστα, ένα παιδί που έχει τρομάξει με κάποια είδηση (π.χ. την απαγωγή κάποιου άλλου μικρού παιδιού) δεν ξέρει πώς να το συζητήσει με τους γονείς, για να αντιμετωπίσει τους φόβους του. Οι γονείς τότε πρέπει να παροτρύνουν το παιδί να πει αν είναι τρομαγμένο και να το προστατεύσουν από μελλοντικές καταστροφικές ειδήσεις.

Τσακώνεστε με τον άνδρα σας

Μερικές φορές οι γονείς δυσκολεύονται να συγκρατήσουν τον στιγμιαίο θυμό ή τα νεύρα τους, ο ένας με τον άλλον, και ξεκινούν ομηρικούς καβγάδες μπροστά στα παιδιά. Κι αν πιστεύετε ότι ακόμα και σε άλλο δωμάτιο να τσακώνεστε, τα παιδιά δεν σας ακούν... κάνετε λάθος. Σας ακούν. Και υποφέρουν. Νιώθουν ότι συμβαίνει -ή θα συμβεί- κάτι τρομερό στην οικογένεια. Δεν υπάρχει κανένας λόγος να τα φορτώνετε με αυτό το βάρος.

Τα παιδιά δεν μπορούν να συμπεράνουν αν ο τσακωμός σας είναι σοβαρός ή όχι. Για εκείνα κάθε καβγάς είναι σοβαρός. Ηρεμήστε, λοιπόν, και μιλήστε χαμηλόφωνα όταν συζητάτε τα προβλήματα που έχετε με τον σύζυγό σας. Ή βγείτε για μία βόλτα οι δυο σας, αν πιστεύετε ότι μία συζήτηση θα οδηγήσει σε φωνές. Πηγαίνετε κάπου όπου τα παιδιά δεν θα μπορούν να σας ακούσουν. Αυτό δεν σημαίνει ότι τα παιδιά δεν πρέπει να ακούν τις διαφορετικές απόψεις που μπορεί να έχουν οι γονείς και με ποιον τρόπο καταλήγουν σε ένα κοινό συμπέρασμα. Αντίθετα, κάτι τέτοιο είναι ωφέλιμο για εκείνα.

Είναι οι τσακωμοί, τα ουρλιαχτά και οι χαρακτηρισμοί που πληγώνουν βαθιά ένα παιδί, αναγκάζοντάς το να χώνει το κεφάλι του κάτω από το μαξιλάρι και να ξεσπά σε γοερά κλάματα, γιατί μέσα στην αγωνία του δυσκολεύεται να δει τρόπο επίλυσης του προβλήματος.

Το διαζύγιο

 

Είναι από τους μεγαλύτερους θρήνους που μπορεί να βιώσει ένα παιδί και δύσκολα βρίσκεται τρόπος για να μειώσει τον πόνο του. Υπάρχουν φορές που το διαζύγιο αποτελεί τη μοναδική λύση, αλλά υπάρχουν και άλλες φορές που είναι λύση εύκολη, ίσως και επιπόλαιη. Κι αν πιστεύετε ότι ένα πολιτισμένο διαζύγιο δεν θα πληγώσει το παιδί, κάνετε λάθος. Η φράση «θα είναι καλύτερα για τα παιδιά» ισχύει σίγουρα σε περιπτώσεις που στην οικογένεια υπάρχουν περιστατικά σωματικής ή ψυχο-συναισθηματικής βίας. Κατά τα άλλα, όμως, τα παιδιά δεν είναι καλύτερα με ένα διαζύγιο.

Για τα παιδιά το διαζύγιο είναι ένα συμβάν που αλλάζει οριστικά και μόνιμα την ζωή τους. Ο κόσμος τους ξαφνικά γίνεται λιγότερο αξιόπιστος, πιο επικίνδυνος, γιατί οι άνθρωποι της ζωής τους με την πιο στενή σχέση δεν μπορούν πια να τους προσφέρουν σταθερότητα. Το χειρότερο, μάλιστα, για τα παιδιά είναι ότι αυτό το συναισθηματικό βάρος σηματοδοτεί το τέλος της παιδικότητάς τους.

Αν, λοιπόν, σκέφτεστε να πάρετε διαζύγιο, οι Gary και Joy Lundberg συμβουλεύουν να έχετε εξαντλήσει πρώτα κάθε πιθανότητα να το αποφύγετε. Προσπαθήστε να βρείτε μία άλλη λύση για τον γάμο σας, για χάρη των παιδιών σας.

Μιλάτε άσχημα για τα παιδιά σας και μερικές φορές τα χτυπάτε

Η γλώσσα κόκαλα τσακίζει, λέει η σοφή παροιμία, και η αλήθεια είναι αυτή: Προσβάλλοντας το παιδί σας, αποκαλώντας το κακό, τεμπέλη, άχρηστο, είναι σαν να του δίνετε μαχαιριές στην καρδιά. Παρατηρήστε τι χαρακτηρισμούς χρησιμοποιείτε όταν μαλώνετε τα παιδιά σας. Αν πράγματι τους μιλάτε άσχημα, σταματήστε το άμεσα. Τα πληγώνετε περισσότερο από όσο μπορείτε να φανταστείτε. Όχι μόνο δεν τα βοηθάτε να γίνουν καλύτεροι άνθρωποι, παρά τους δείχνετε με τα λόγια σας τι πιστεύετε για εκείνα.

Αν, από την άλλη, χτυπάτε τα παιδιά σας, τους δείχνετε ότι το ξύλο είναι αποδεκτή συμπεριφορά. Και δεν είναι –ούτε από εσάς, ούτε από εκείνα. Μπορείτε να είστε αυστηροί και να συμμορφώνετε τα παιδιά σας χωρίς να τα βλάπτετε. Θέστε όρια στα παιδιά με καλοσύνη, με ευγένεια, με σεβασμό και αυστηρότητα. Τα αποτελέσματα θα είναι πολύ πιο θετικά και τα παιδιά δεν θα κλαίνε από απελπισία.

Δώστε στα παιδιά σας την αγάπη που τους αξίζει. Πείτε τους ότι τα αγαπάτε όχι μόνο με λόγια αλλά και με τρυφερή συμπεριφορά. Μόνο έτσι θα κερδίσετε την παντοτινή τους αγάπη.

Πηγή: http://e-didaskalia.blogspot.com/2015/02/blog-post_61.html#ixzz3Qy6NIgO6

ΣΧΟΛΙΚΕΣ ΔΙΑΚΟΠΕΣ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΩΝ ΚΑΙ ΔΙΑΒΑΣΜΑ :ΤΙ ΝΑ ΠΡΟΣΕΞΕΤΕ

Οι διακοπές των σχολείων άρχισαν και πολλοί γονείς αναρωτιούνται αν θα πρέπει να εκμεταλλευτούν αυτά τα κενά από τα μαθήματα των παιδιών τους, γεμίζοντάς τα με... επαναλήψεις μαθημάτων. Ποια είναι η πιο σωστή συμπεριφορά; Αφήνουμε εντελώς ελεύθερα τα παιδιά ή τους βάζουμε ένα πρόγραμμα διακοπών, που θα περιλαμβάνει παιχνίδι σε συνδυασμό με κάποιες ώρες διάβασμα;

Η σωστή απόφαση δεν μπορεί να είναι απόλυτη και σε αυτό παίζουν ρόλο πολλοί παράγοντες. Οι ειδικοί σε θέματα παιδιών τονίζουν ότι οι σχολικές διακοπές έχουν μεγάλη σημασία για ένα παιδί, του δίνουν την ευκαιρία να απομακρυνθεί από τις υποχρεώσεις του διαβάσματος και να επανέλθει πιο δυναμικά ξανά στο σχολείο. Η χαλάρωση, το πρωινό ξύπνημα αργά, το παιχνίδι, η διασκέδαση με άλλα παιδιά, είναι αναγκαία και επιβάλλονται.

Ας δούμε, όμως, ορισμένα πράγματα που θα πρέπει να λάβουμε υπόψη μας και να κινηθούμε ανάλογα κατά τις σχολικές διακοπές των παιδιών μας:

- Κάθε παιδί διαφέρει από τα άλλα. Έχει τη δική του προσωπικότητα, επιδόσεις, ανάγκες, συμπεριφορά. Εάν ο καλύτερός του φίλος, για παράδειγμα, κάνει κάθε μέρα επαναλήψεις στα μαθηματικά, επειδή είναι αδύναμος, δεν σημαίνει ότι χρειάζεται και το δικό σας παιδί κάτι ανάλογο.

- Σκεφτείτε την ανάγκη του για ξεκούραση. Οι διακοπές των παιδιών δεν διαφέρουν σε τίποτα από την «άδεια» από τη δουλειά, των ενηλίκων. Κι εμείς διακόπτουμε κάποιες ημέρες τον χρόνο την εργασία μας και το ίδιο χρειάζονται και τα παιδιά μας. Ο στόχος είναι να μην τρέχουν το πρωί νωρίς μέσα στο κρύο να προλάβουν την πρώτη ώρα. Πρέπει να παίξουν και να δουν τηλεόραση, να ψυχαγωγηθούν σε θέατρα, παιδότοπους, εκδηλώσεις κ.λ.π. Συνεπώς θα πρέπει οι γονείς να μη θεωρούν αυτές τις ημέρες των διακοπών για τα παιδιά, χάσιμο χρόνου. Όλοι χρειαζόμαστε τις ξένοιαστες ημέρες στη ζωή μας για να γεμίσουμε τις μπαταρίες μας, το ίδιο και τα παιδιά μας.

- Η απόφαση που θα πάρουμε σχετικά με το πρόγραμμα των σχολικών διακοπών των παιδιών, είναι σε συνάρτηση με τις επιδόσεις τους στο σχολείο. Ένας καλός και επιμελής μαθητής, που έχει πάρει αρκετά καλούς βαθμούς μέχρι πρόσφατα, έχει δικαίωμα να μην ανοίξει σχολικό βιβλίο στις διακοπές του. Εάν, όμως, ο μικρός σας μαθητής δεν είναι ιδιαίτερα επιμελής, μπορείτε να ορίσετε κάποιες ημέρες -όχι κατ'ανάγκη καθημερινά- που θα κάνει κάποιες επαναλήψεις για να καλύψει τα κενά του. Η απόφαση αυτή έχει και εκπαιδευτικό χαρακτήρα, δεδομένου ότι το παιδί μπορεί έτσι να καταλάβει ότι όλα όσα κάνουμε έχουν συνέπειες –είτε θετικές είτε αρνητικές.

- Συζητήστε με τους δασκάλους και τους καθηγητές των παιδιών σας τις σκέψεις σας και τους προβληματισμούς σας σχετικά με το διάβασμα στις διακοπές. Αυτοί γνωρίζουν, ίσως καλύτερα, αν το παιδί σας έχει τελικά κενά ή όχι στα εκπαιδευτικά του θέματα και αν -λόγω χαρακτήρα και ιδιοσυγκρασίας- θα αντέξει μια τέτοια πίεση.

- Προτρέψτε τα παιδιά να διαβάζουν εξωσχολικά βιβλία. Πλεονεκτούν έναντι των σχολικών γιατί έχουν ενδιαφέρον, διασκεδάζουν, ψυχαγωγούν και μπορείτε να καταφέρετε να τα θεωρήσουν το ίδιο ευχάριστα με τα παιχνίδια τους. Προσέξτε όμως: Μην τα πιέζετε να τελειώσουν γρήγορα ή να διαβάζουν κάθε μέρα και λίγο από το καινούργιο τους βιβλίο. Θα το θεωρήσουν κι αυτό καταναγκαστικό. Αφήστε ελεύθερη αυτή τη σχέση και την ανάγκη για διάβασμα και δεν θα το μετανιώσετε.

- Τέλος, μιλήστε με τα παιδιά για τις σκέψεις σας σχετικά με το διάβασμα και τις επαναλήψεις στις διακοπές τους. Είναι πολύ πιθανόν να συμφωνήσουν μαζί σας, συζητήστε το αναλυτικά, λάβετε υπόψη τις αντοχές και τις διαφωνίες τους και ρωτήστε πώς προτείνουν εκείνα καλύτερα να διαμορφωθεί ένα τέτοιο πρόγραμμα και ποιες ώρες τα βολεύει.

Θυμηθείτε ότι κάθε παιδί θεωρεί τις σχολικές διακοπές μια μεγάλη ελευθερία από τη συνήθη καθημερινότητά του και κάθε φορά τις περιμένει με μεγάλη ανυπομονησία. Με βάση αυτήν τη διαπίστωση, μπορείτε να διαχειριστείτε καλύτερα τις αντιδράσεις του και να πετύχετε καλύτερα αποτελέσματα όποιο και αν είναι το πρόγραμμα που θα αποφασίσετε από κοινού.

Πηγή: http://e-didaskalia.blogspot.com/2014/12/blog-post_495.html#ixzz3NOvPQa6L

ΜΙΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ.....

Πριν από πολλά χρόνια σε ένα Δημοτικό σχολείο της Αμερικανικής επαρχίας υπήρχε μια δασκάλα. Το όνομα της ήταν κυρία Τόμπσον.

Την πρώτη μέρα της καινούργιας σχολικής χρονιάς, στάθηκε μπροστά από τα παιδιά της πέμπτης τάξης, τους συστήθηκε και στη συνέχεια τους είπε ένα μεγάλο ψέμα. Όπως και οι περισσότεροι άλλωστε δάσκαλοι, κοίταξε τους μαθητές της και τους είπε ότι τους θα τους αγαπάει και θα τους προσέχει όλους το ίδιο.

Αλλά αυτό ήταν αδύνατον, γιατί εκεί στην μπροστινή σειρά, κάθονταν ένα μικρό αγόρι, ο Τέντυ Στάλλαρντ.

Η κυρία Τόμπσον είχε παρατηρήσει τον Τέντυ από την προηγούμενη χρονιά και δεν τον συμπαθούσε ιδιαίτερα. Δεν έπαιζε με τα άλλα παιδιά, δεν συμμετείχε στην τάξη, τα ρούχα του ήταν συνέχεια βρώμικα και σίγουρα δεν έκανε όσο συχνά έπρεπε μπάνιο.

Ο Τέντυ ήταν ένα παιδί που την δυσαρεστούσε όποτε τον έβλεπε για αυτό και απολάμβανε τις στιγμές που σχημάτιζε με τον κόκκινο στυλό της τα τεράστια Χ στα τετράδια του, έσβηνε τα λάθη του ή βαθμολογούσε με 6 και με 5 τις εργασίες του.

Στο σχολείο, όπου δίδασκε η κυρία Τόμπσον, ήταν υποχρεωμένη να ελέγχει το παρελθόν όλων των παιδιών που υπήρχαν στη τάξη της. Ακόμη και του μικρού Τέντυ.

Έτσι όταν άνοιξε τα αρχεία του, την περίμενε μια μεγάλη έκπληξη.

Ο δάσκαλος που είχε τον Τέντυ στην πρώτη τάξη του Δημοτικού έγραφε για αυτόν: «Ο Τέντυ είναι ένα υπέροχο παιδί όλο χαμόγελο. Είναι οργανωτικός, μελετηρός και έχει καλούς τρόπους. 

Είναι μια έμπνευση για τα παιδιά που βρίσκονται γύρω του.»

Η δασκάλα που είχε τον Τέντυ στη Δευτέρα Δημοτικού έγραφε: «Είναι εξαιρετικός μαθητής, τον συμπαθούν πολύ οι συμμαθητές του αλλά ο ίδιος μοιάζει πολύ προβληματισμένος επειδή η μητέρα του πάσχει από μια ανίατη ασθένεια και η ζωή στο σπίτι του πρέπει να είναι πολύ δύσκολη.»

Η δασκάλα που τον δίδαξε στην Τρίτη Δημοτικού έγραφε: «Ο θάνατος της μητέρας του του στοίχισε πολύ. Ο ίδιος προσπαθεί να κάνει ότι καλύτερο μπορεί, αλλά ο πατέρας του δεν του δείχνει μεγάλο ενδιαφέρον. Η άσχημη κατάσταση στο σπίτι θα τον επηρεάσει πολύ σύντομα, αν δεν αλλάξει

γρήγορα κάτι.»

Ο δάσκαλος του Τέντυ στην Τετάρτη Δημοτικού έγραφε: «Ο Τέντυ έχει παραιτηθεί και δεν δείχνει κανένα ενδιαφέρον για το σχολείο. Δεν έχει πολλούς φίλους και πολλές φορές κοιμάται στην τάξη.»

Η κυρία Τόμπσον συνειδητοποίησε το πρόβλημα και αισθάνθηκε ντροπή για τον εαυτό της. Αισθάνθηκε ακόμη χειρότερα, όταν όλοι οι μαθητές της, της έφεραν χριστουγεννιάτικα δώρα τυλιγμένα με αστραφτερά περιτυλίγματα και όμορφες κορδέλες. Όλοι, εκτός από τον Τέντυ. Το δικό του δώρο ήταν αδέξια τυλιγμένο σε ένα βρώμικο, καφέ χαρτί που μάλλον πριν ήταν η σακούλα ενός παντοπωλείου.

Η κυρία Τόμπσον δυσκολεύτηκε να το ανοίξει. Τα περισσότερα παιδιά γέλασαν όταν έβγαλε από μέσα ένα βραχιόλι που είχε φτιάξει ο ίδιος μεσπάγκο και πέτρες αλλά και ένα ανοιχτό, μισογεμάτο μπουκάλι με άρωμα. Σηκώθηκε από τη θέση της και σταμάτησε απότομα των γέλιο των παιδιών όταν φώναξε δυνατά πόσο πολύ της άρεσε το δώρο του. Στη συνέχεια φόρεσε το βραχιόλι και έριξε λίγο από το άρωμα στο χέρι της.

Ο Τέντυ έφυγε τελευταίος εκείνη τη μέρα από την τάξη. Βγαίνοντας από τη πόρτα γύρισε προς τη δασκάλα του και της είπε με θλιμμένη φωνή «Σήμερα κυρία μυρίζετε σαν τη μαμά μου!».

Η κυρία Τόμπσον έκλαψε πολύ εκείνη τη μέρα. Από τότε σταμάτησε να μαθαίνει τα παιδιά ανάγνωση, γραφή και αριθμητική. Αντ' αυτού, άρχισε να τα διδάσκει.

Αγαπούσε όλα τα παιδιά αλλά έδινε ιδιαίτερη προσοχή στον μικρό Τέντυ. Κάθε φορά που τον βοηθούσε στα μαθήματα του, το μυαλό του έμοιαζε να ζωντανεύει. Όσο περισσότερο τον ενθάρρυνε, τόσο πιο γρήγορα απαντούσε στις ερωτήσεις της. Μέχρι το τέλος του έτους, ο Τέντυ είχε γίνει ένα από τα πιο έξυπνα παιδιά της τάξης και, παρά το ψέμα της ότι θα αγαπούσε όλα τα παιδιά το ίδιο, ο Τέντυ ήταν πλέον και επίσημα ο αγαπημένος της.

Την επόμενη χρονιά η κυρία Τόμπσον ανέλαβε πάλι την Πέμπτη Δημοτικού και έβλεπε τον Τέντυ μόνο στα διαλείμματα. Μια μέρα, προς το τέλος του έτους, βρήκε ένα σημείωμα κάτω από την πόρτα του σπιτιού της. Το σημείωμα είχε την υπογραφή του Τέντυ και έγραφε: «Είσαστε ακόμη η καλύτερη δασκάλα που είχα ποτέ στη ζωή μου».

Έξι χρόνια μετά η κυρία Τόμπσον έλαβε άλλο ένα σημείωμα, αυτή τη φορά με το ταχυδρομείο. 

Ήταν πάλι ο Τέντυ και της έγραφε ότι είχε τελειώσει τρίτος σε βαθμό το Λύκειο, αλλά εκείνη ήταν ακόμη η καλύτερη δασκάλα που είχε ποτέ στη ζωή του.

Τέσσερα χρόνια μετά, πήρε άλλη μια επιστολή από τον Τέντυ. Της έγραφε ότι είναι δύσκολα στο Πανεπιστήμιο αλλά πολύ σύντομα θα έπαιρνε το πτυχίο του και με καλό βαθμό. Τέλειωσε το γράμμα του γράφοντας ότι ακόμη εκείνη είναι η καλύτερη και η πιο αγαπημένη του δασκάλα που είχε ποτέ.

Έπειτα από τέσσερα χρόνια άλλο ένα γράμμα από τον Τέντυ έκανε την εμφάνιση του στο ταχυδρομικό κουτί της κυρία Τόμπσον. Της έγραφε ότι αφού πήρε το πτυχίο του, αποφάσισε να προχωρήσει λίγο ακόμη τις σπουδές του. Τέλειωνε την επιστολή γράφοντας ότι παραμένει η καλύτερη και η αγαπημένη του δασκάλα.

Η κυρία Τόμπσον πήρε ακόμη ένα γραμμα από τον Τέντυ εκείνη την άνοιξη.Αλλά αυτή τη φορά το όνομα με το οποίο υπέγραφε,ήταν διαφορετικό: Δρ. Θίοντορ Φ. Στάλλαρντ. Της έγραφε ότι είχε βρει μια κοπέλα και επρόκειτο να την παντρευτεί. Της έλεγε ότι ο πατέρας του είχε πεθάνει μερικά χρόνια πριν και αναρωτιόταν αν θα μπορούσε εκείνη, να καθίσει στη θέση που κάθεται η μητέρα του γαμπρού.

Φυσικά εκείνη το έκανε. Πήγε στο γάμο φορώντας στο χέρι εκείνο το βραχιόλι από πέτρες που της είχε κάνει δώρο ο Τέντυ και φορώντας το άρωμα που του θύμιζε τη μητέρα του. Την στιγμή που ο Δρ. Στάλλαρντ την αγκάλιασε της ψιθύρισε στο αυτί: «Σας ευχαριστώ, κυρία Τόμπσον, γιατί πιστέψατε σε μένα. Σας ευχαριστώ τόσο πολύ γιατί με κάνατε να αισθανθώ σημαντικός και μου δείξατε πως μπορώ να κάνω τη διαφορά». 

Η κυρία Τόμπσον με δάκρυα στα μάτια του απάντησε: «Τέντυ, κάνεις πολύ μεγάλο λάθος. Εσύ είσαι αυτός που μου έμαθε ότι μπορώ να κάνω τη διαφορά. Δεν ήξερα πώς να διδάξω τους μαθητές μου μέχρι που σε γνώρισα».

Προσπαθήστε να μην κρίνετε από το περιτύλιγμα και μην υποτιμάτε ποτέ μα ποτέ την δύναμη που έχετε και που μπορεί να αλλάξει τις ζωές των ανθρώπων γύρω σας.

ΠΩΣ ΝΑ ΜΕΙΩΣΕΤΕ ΤΟ ΑΓΧΟΣ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΣΑΣ.

Τα συμπτώματα άγχους είναι πια πολύ συνηθισμένα σε παιδιά και εφήβους -το 10-20% των μαθητών αντιμετωπίζει προβλήματα άγχους. Αγχώδεις διαταραχές και απλό στρες βασανίζουν τα παιδιά, μειώνοντας την αποδοτικότητά τους και χαλώντας την ποιότητα ζωής τους. Διαβάστε μερικούς τρόπους αντιμετώπισης του παιδικού κι εφηβικού στρες και βοηθήστε το παιδί σας να λύσει τον κόμπο που έχει στο στομάχι.

Ενθαρρύνετε το παιδί να αντιμετωπίσει με θάρρος τους φόβους του - όχι να τους αποφεύγει

Όταν φοβόμαστε μια κατάσταση, τείνουμε να την αποφεύγουμε. Στην περίπτωση που η κατάσταση αυτή είναι πηγή άγχους, αποφεύγοντάς την επιτρέπουμε στο άγχος να εδραιωθεί μέσα μας και να πολλαπλασιαστεί. Αντίθετα, αν η στρεσογόνος κατάσταση αντιμετωπιστεί, το παιδί σύντομα θα ανακαλύψει ότι το άγχος θα μειωθεί φυσικά. Το σώμα μας δεν μπορεί να μείνει σε κατάσταση στρες για μεγάλο διάστημα. Συνήθως το άγχος αρχίζει να μειώνεται στα 20 έως 45 λεπτά μετά την ενεργοποίηση του μηχανισμού αντι-στρες. Εξηγήστε, λοιπόν, στο παιδί, αν για παράδειγμα αγχώνεται εν όψει κάποιου τεστ, ότι ο καλύτερος τρόπος για να διώξει το άγχος είναι να ...ξεκινήσει να γράφει!

Πείτε στο παιδί ότι κανείς δεν είναι τέλειος

Συχνά θεωρούμε απαραίτητο τα παιδιά μας να είναι επιτυχημένα σε όλα: στο σχολείο, στα αθλήματα, στις Τέχνες. Ξεχνάμε όμως ότι τα παιδιά, πρέπει να μένουν παιδιά. Τείνουμε να μετατρέπουμε το σχολείο σε βαθμοθηρικό αγώνα, ξεχνώντας να εμφυσήσουμε στα παιδιά τη χαρά της γνώσης. Αυτό δεν σημαίνει ότι ο προσωπικός κόπος πρέπει να θεωρείται -και να περνιέται στο παιδί- ως ελάσσονος σημασίας. Είναι πολύ σημαντικό να ενθαρρύνουμε τα παιδιά να δίνουν τον καλύτερό τους εαυτό, αλλά να είναι ίσης αξίας η αποδοχή των λαθών και των ατελειών τους.

Εστιάστε στα θετικά

Συνήθως τα αγχώδη παιδιά, χάνονται σε έναν λαβύρινθο αρνητικών σκέψεων και αυτοκριτικής. Βλέπουν το ποτήρι σχεδόν άδειο και ανησυχούν υπερβολικά για το μέλλον. Επικεντρωθείτε στα θετικά γνωρίσματα του παιδιού και στις θετικές πλευρές μιας κατάστασης, ούτως ώστε να ακολουθήσει το παράδειγμά σας.

Προγραμματίστε χαλαρωτικές δραστηριότητες

Τα παιδιά χρειάζονται χρόνο για να διασκεδάσουν και να χαλαρώσουν. Δυστυχώς, καμιά φορά, ακόμα και τα αθλήματα μετατρέπονται σε αγωνιώδες κυνήγι επιτυχίας. Διασφαλίστε ότι όταν το παιδί σας συμμετέχει σε μια δραστηριότητα, το διασκεδάζει. Προγραμματίστε δραστηριότητες που δεν απαιτούν ανταγωνισμό, όπως ζωγραφική, βόλτες με τα ποδήλατα, κινηματογράφο κ.λ.π..

Γίνετε παράδειγμα θετικής σκέψης

Το παιδί σας, θα σας μιμηθεί. Αν αποφύγετε τις στρεσογόνες καταστάσεις, θα κάνει το ίδιο. Αν αντιμετωπίζετε με γενναιότητα τους φόβους σας κι αν προσέχετε τον εαυτό σας, θα σας μιμηθεί. Αν ψάχνετε την θετική πλευρά στις καταστάσεις και τους ανθρώπους, θα λειτουργήσει όπως εσείς. Τα παιδιά είναι άκρως μιμητικά στις συμπεριφορές. Γι' αυτό αναζητήστε στον εαυτό σας τα λάθη του παιδιού σας και επενδύστε πρώτα απ' όλα στην αυτοβελτίωση.

Επιβραβεύστε μια γενναία στάση/πράξη του παιδιού

Αν το παιδί καταφέρει να ξεπεράσει κάποιον φόβο του, επιβραβεύστε το (με μια αγκαλιά, ένα "μπράβο", ακόμη κι ένα μικρό δώρο). Δεν είναι δωροδοκία, είναι δίκαιη επιβράβευση που παρέχει κίνητρα για να επαναληφθεί η σωστή συμπεριφορά.

Ενθαρρύνετε τον καλό, ξεκούραστο ύπνο

Βάλτε το παιδί για ύπνο νωρίς, ακόμη και τα Σαββατοκύριακα. Ενθαρρύνετε το παιδί να διαβάσει ένα βιβλίο ή ένα κόμικ πριν κοιμηθεί. Αυτή η διαδικασία βοηθάει να μετατραπεί η ένταση της μέρας σε -απαραίτητη για έναν καλό, βαθύ ύπνο- χαλάρωση.

Βοηθήστε το να εκφράσει το άγχος του

Αν το παιδί μοιραστεί μαζί σας ότι ανησυχεί ή φοβάται για κάτι, μην πείτε "είσαι μια χαρά!"- δεν θα βοηθήσετε καθόλου. Δείξτε προσοχή και κατανόηση στο πρόβλημά του, ενθαρρύνοντάς το να το συζητήσει σε μια ήρεμη βάση.

Βοηθήστε το να λύσει τα προβλήματά του

Αφού αντιληφθείτε τη συναισθηματική κατάσταση του παιδιού και εκφράσετε την κατανόησή σας, βοηθήστε το να λύσει το πρόβλημα. Μην αναλάβετε δράση μόνοι, παραγκωνίζοντας το παιδί -αυτό μπορεί να είναι ευνουχιστικό. Βοηθήστε το να ορίσει το πρόβλημα και τις πιθανές λύσεις του. Αν δεν μπορεί να βρει τη διέξοδο μόνο, προτείνετε ορισμένες λύσεις και αφήστε το να επιλέξει την -κατά την δική του άποψη- αποτελεσματικότερη.

Μείνετε ψύχραιμοι

Τα παιδιά ορίζουν τις αντιδράσεις τους εξετάζοντας τις δικές μας. Περιμένουν από τους γονείς να δώσουν το σύνθημα της αρμόζουσας αντίδρασης. Όλοι έχουμε κατά νου το παράδειγμα του παιδιού που γλιστράει, πέφτει και όταν σηκώνεται γυρίζει και κοιτάει την αντίδραση των γονιών του: αν οι γονείς δείχνουν πανικοβλημένοι, το παιδί κλαίει. Τα παιδιά όλων των ηλικιών μελετούν τα αισθήματα των γονιών τους και τα ενστερνίζονται. Αν είστε αγχωμένοι, το παιδί θα εισπράξει και θα αναπαράξει το άγχος σας. Συνεπώς, πρέπει πρώτα απ' όλα, να μάθετε να διαχειρίζεστε το δικό σας στρες: μειώστε τη ταχύτητα του λόγου σας, πάρτε μερικές βαθιές ανάσες και σιγουρευτείτε ότι οι εκφράσεις κι ο λόγος σας δεν υποδηλώνουν άγχος.

Κάντε ασκήσεις χαλάρωσης με το παιδί σας

Μερικές φορές, βασικές ασκήσεις χαλάρωσης είναι απαραίτητες για να βοηθήσουν το παιδί να απαλλαχθεί από το στρες. Μπορείτε να προτείνετε στο παιδί σας να πάρει μερικές αργές, βαθιές ανάσες (καλό θα ήταν να κάνετε το ίδιο ταυτόχρονα) ή να του ζητήσετε να κλείσει τα μάτια και να φανταστεί ότι βρίσκεται σε κάποιο αγαπημένο, χαλαρωτικό μέρος (όπως μια γνωστή σας παραλία) και να μυρίσει/δει/γευτεί όλα όσα βρίσκονται εκεί. Βοηθήστε το να νιώσει πραγματικά όλα όσα φαντάζεται, με απλές οδηγίες, όπως: «νιώσε τη ζεστή άμμο» ή «άκου το κύμα». Μάθετε στο παιδί να χρησιμοποιεί μόνο αυτές τις τεχνικές, όταν το χρειάζεται.

Ποτέ μην το βάζετε κάτω!

Η μάχη με το άγχος μπορεί να είναι χρόνια και, συχνά, η πηγή του άγχους ενός παιδιού δείχνει ανεξάντλητη. Είναι πολύ δύσκολη η εμψύχωση ενός παιδιού με αγχώδη συμπεριφορά - ίσως νιώθετε ανίκανοι να βοηθήσετε ή ακόμα και υπαίτιοι. Δίνοντας το καλό παράδειγμα, εξασκώντας το παιδί σε τεχνικές καταπολέμησης του άγχους, συζητώντας μαζί του, επιβραβεύοντας την καλή διαχείριση των προβλημάτων και βάζοντας στην καθημερινότητά σας στιγμές αποσυμπίεσης και χαλάρωσης, το στρες βαθμιαία θα μειωθεί. Το κλειδί είναι η επιμονή. Συνεχίστε να προσπαθείτε χωρίς να το βάζετε κάτω για το καλό όλης της οικογένειας.

Πηγή: http://e-didaskalia.blogspot.com/2014/11/blog-post_36.html#ixzz3Hvk3B38z

ΤΑ ΕΠΤΑ ΘΑΥΜΑΤΑ....

Ta 7 thavmata(cosmos11.com) from milonitsa

ΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΙΑΣ ΑΛΛΗΣ ΕΠΟΧΗΣ....

ΕΝΑ ΣΥΛΛΕΚΤΙΚΟ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΑΠΟ ΣΧΟΛΕΙΑ ΤΗΣ ΠΑΛΙΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ

όταν ο μαυροπίνακας είναι χαρακωμένος και μόλις διακρίνονται τα σημάδια επάνω του .
Και η σόμπα στη μέση της "αίθουσας" προσπαθεί να δώσει λίγο ζεστασιά στα μικρά παιδιά

όταν στα θρανία δεν κάθονταν δύο δύο η τρείς τρείς αλλά έξι και πάνω!! Ιδιαίτερη προσοχή δώστε στο βλέμμα του δασκάλου και στα σταυρωμένα χέρια των παιδιών(1952)

κάτι ανάλογο και στα κοριτσάκια.και βέβαια πού βιβλία. ένα βιβλίο για δύο άτομα.(Δημοτικό Σχολείο Καναλίων Βόλου-1949-)

εδώ δεν υπάρχει ούτε καν αίθουσα.το μάθημα έξω.ο πίνακας φαίνεται μόνο σε λίγους και αυτό με πολύ δυσκολία.(Δημοτικό Σχολείο Ηπείρου-1950-)

όταν πολυτέλεια ήταν ακόμα και τα θρανία.τα παιδιά γονατισμένα συμμετέχουν στο μάθημα!

 

Παιδόπολις - Αγ. Ελευθερίου - 1953.
τα παιδιά ντυμένα πιο προσεγμένα.
Αλλωστε κυριαρχούσε η προπαγάνδα της βασίλισσας Φρειδερίκης περί προσεγμένων παιδιών και σχολείων.

 

υποστολή σημαίας σε παιδόπολη τη δεκαετία του 1950

Δημοτικό σχολείο στο Βαρδάρη Θεσσαλονίκης(1930).καμιά 60αριά παιδιά με μόνο μία δασκάλα!!!

Ελληνικό Σχολείο Αρρένων Πύλου (1930) .όταν η τραγιάσκα επιβάλλονταν για τα αγόρια.

.και το ανάλογο σχολείο θηλέων.ο αριθμός μαθητριών εξίσου μεγάλος και η δασκάλα πάλι μόνο μία.

όταν η πείνα θέριζε.συσσίτιο στο σχολείο.

και βέβαια δε θα μπορούσαν να λείψουν οι εκδηλώσεις στο τέλος της χρονιάς.γυμναστικές επιδείξεις.

να και μια σχετικά πιο πρόσφατη φωτογραφία.το 5ο Γυμνάσιο Θηλέων Θεσσαλονίκης. Η ποδιά απαραίτητη στις μαθήτριες, το ίδιο και ο γιακάς.

ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΜΕΛΕΤΟΥΝ, ΑΛΛΑ ΔΕΝ ΚΑΤΑΝΟΟΥΝ....

Άρθρο της Βασιλικής Χρυσοστομίδου, που δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Καθημερινή την 23-2-2013

«Πολλές φορές διαβάζω και δεν καταλαβαίνω, όχι μόνο τους αρχαίους αλλά και αυτούς που είναι κάτι σαν… αρχαίοι – Καβάφη, Παπαδιαμάντη» (Ελευθερία, Γ΄ Λυκείου). «Oταν τα κείμενα είναι αρχαία με νέα ελληνικά μαζί, μου φαίνονται πολύ περίεργα. Δυσκολεύομαι να καταλάβω, θέλει πολλή ανάλυση. Θυμάμαι τον “Κρητικό” (σ.σ. Διον. Σολωμός), είδα κι έπαθα να βγάλω άκρη. Εκτός σχολείου, δε μ’ αρέσει να διαβάζω». (Βασίλης, Γ΄ Λυκείου). «Εξαιρώντας τα μαθήματα που μ’ ενδιαφέρουν για τις Πανελλήνιες, θα χρειαστώ περισσότερο χρόνο να κατανοήσω ένα κείμενο». (Δημήτρης, Β΄ Λυκείου).«Δυσκολεύομαι να γράψω. Δεν έχω ιδέες ή όταν έχω, δεν μπορώ να τις αναπτύξω. Εκθεση, πάω φροντιστήριο, μαθαίνω “πακέτα λέξεων”, τα γράφω. Αλλα βιβλία, ποτέ – μόνο Χάρυ Πόττερ παλιότερα. Προτιμώ ταινίες». (Σταύρος, Β΄ Λυκείου).

«Καταλαβαίνουν τα παιδιά όταν μελετούν;», το ερώτημα που θέσαμε σε εκπαιδευτικούς:

«Οχι! Κατηγορηματικά όχι!», θα πει χωρίς δεύτερη σκέψη η κ. Ευαγγελία Ρίζου, φιλόλογος και λυκειάρχης. Την άποψή της συμμερίζονται οι συνάδελφοί της φιλόλογοι, κ. Καίτη Σερέτη και Ευγενία Λέκκα, με πολυετή εμπειρία στις τρεις τάξεις του λυκείου. «Αρνητικά μπροστά στο συνεχές κείμενο τα παιδιά μας. Βαριούνται και φοβούνται. Η λεξιπενία ιδιαίτερα αισθητή, ενώ πρόβλημα υπάρχει τόσο στην κατανόηση, όσο και στις γνώσεις και την ορθογραφία», «χαρτογραφεί» την κατάσταση η λυκειάρχης. «Ο,τι έχει ιδιώματα ή πιο “υψηλό” λόγο το απορρίπτουν. Τους έδωσα τη “Χωματερή της Πληροφόρησης” του Γιανναρά για επεξεργασία και περίληψη στο σπίτι. Μόνο πέντε παιδιά το έφεραν. Για τους υπόλοιπους, εξαιρετικά δύσκολο. Οσο για “μαργαριτάρια”; Δεν τα προλαβαίνω. “Ο ήλιος βασιλεύει”, διαβάσαμε. “Τι ώρα της μέρας είναι”; ρωτάω. “Μεσημέρι”, “Γιατί;”, “Επειδή ο ήλιος είναι ψηλά, σα βασιλιάς”, η απάντηση μαθητών λυκείου!», σταχυολογεί στιγμιότυπα η κ. Σερέτη.

«Το επίπεδο εγγραμματισμού διαρκώς πέφτει στην Ελλάδα», σχολιάζει η κ. Λέκκα. «Οι ίδιοι κατεβάσαμε τον πήχυ, απολαμβάνουμε την παιδεία που θέλουμε. Δεν ζητάμε πλέον δοκίμια από τα παιδιά, περιοριζόμαστε σε “πρακτικά” κείμενα, όπως επιστολές». «Η ανεπάρκεια στον λόγο δεν αποτελεί δική μας αποκλειστικότητα», προσθέτει η κ. Σερέτη: «Στο βιβλίο της Νατάσας Μπολονή “Τα χαμένα παιδιά” περιγράφεται αντίστοιχη κατάσταση στα δημόσια γαλλικά σχολεία, όπου μάλιστα καταργήθηκε η συγγραφή δοκιμίου, εξαιτίας της δυσκολίας των παιδιών να ανταποκριθούν».

Τι φταίει

Πού αποδίδουν οι ειδικοί το πρόβλημα; «Ισως φταίει η εικόνα, στην οποία έχουν εθιστεί τα παιδιά μας», αποφαίνεται η λυκειάρχης. «Εξοικειωμένα με το επιφανειακό, το Διαδίκτυο καθώς και τα greekglish, τον γρήγορο ρυθμό ζωής, αδυνατούν να επεξεργαστούν ένα κείμενο, να αποκωδικοποιήσουν τα μηνύματα. Επιπλέον, δεν είναι μυημένα στη λογοτεχνία – συνήθως το ίδιο το περιβάλλον τους δεν ευνοεί τη φιλαναγνωσία». «Ούτε εφημερίδα δεν διαβάζουν τα παιδιά μας, πράγμα που αποτυπώνεται και στο γράψιμό τους», ομονοεί η κ. Λέκκα. «Το πρόβλημα επιδεινώνεται από τον μεγάλο όγκο της ύλης, ο οποίος είναι αντιστρόφως ανάλογος με τον διαθέσιμο χρόνο. Αποτέλεσμα; Οι μαθητές να προσπερνούν τα κείμενα. Η αφομοίωση και η απομνημόνευση είναι οι δύο αντίπαλες δυνάμεις, με τη δεύτερη να υπερισχύει. Η αγωγή του μαθητή, που αποτελεί τον κατ’ εξοχήν ρόλο της εκπαιδευτικής διαδικασίας, παραγκωνίζεται. Οι διάφοροι πειραματισμοί στην εκπαίδευση, η απουσία συνέχειας, ευθύνονται εξίσου για τη φθίνουσα πορεία του εγγραμματισμού».

Σύμφωνα με την κ. Ρίζου, «ο καθηγητής πρέπει να δώσει κίνητρα στα παιδιά να αγαπήσουν τον λόγο, να τα μυήσει στο μεγαλείο της ελληνικής γλώσσας. Στη συνηθισμένη απορία τους “γιατί μαθαίνουμε αρχαία αφού δεν τα χρησιμοποιούμε;”, οφείλει να εστιάσει στο γεγονός ότι τη γλώσσα, εκτός της συγχρονικής της διάστασης, πρέπει να την κατακτάς στη διαχρονική της πορεία. Αντίθετα, μπαίνει σήμερα ο φιλόλογος, διδάσκει ένα “λύω” και τέλος. Δυστυχώς, έχουμε γίνει γρανάζια ενός μηχανισμού χωρίς ουσία, με απόλυτο προσανατολισμό τις Πανελλαδικές, ένα μάθημα που γίνεται διεκπεραιωτικά, ενώ τα ίδια τα παιδιά μετατρέπονται σε άλογα κούρσας».

Ο ρόλος του σχολείου, αλλά και των γονέων

«Οχι μόνο όταν διαβάζουν Παπαδιαμάντη αλλά και όταν μελετούν ένα κεφάλαιο Φυσικών Επιστημών, Ιστορίας ή Γεωγραφίας, τα σημερινά παιδιά συχνά αντιμετωπίζουν τον σχολικό λόγο σαν «ξένη γλώσσα"», επισημαίνει ο κ. Ηλίας Ματσαγγούρας, καθηγητής Διδακτικής στο Πανεπιστήμιο Αθηνών.

«Η ικανότητα του μαθητή να διαβάζει, να κατανοεί και να συνθέτει κείμενα διαφορετικού είδους, η έννοια δηλαδή του εγγραμματισμού στη σχολική κοινότητα, δεν έχει κατακτηθεί από την πλειοψηφία των παιδιών. Αυτό δεν είναι μόνο απόρροια του δύσκολου λεξιλογίου αλλά και της εσωτερικής δομής και διάρθρωσης του κειμένου». Γιατί; «Οσο απομακρυνόμαστε από τον αφηγηματικό λόγο και εισάγεται στα σχολικά εγχειρίδια ο επιστημονικός –έστω απλοποιημένος– δυσχεραίνει η προσπάθεια προσπέλασης. Τα παιδιά μας δεν υστερούν σε νοημοσύνη. Καλούνται όμως να διαχειριστούν την ύλη βιβλίων, κατά κανόνα ένα με δύο χρόνια πάνω από την ηλικία του μέσου μαθητή ενώ ο διαθέσιμος χρόνος αποτελεί πλέον αγαθό σε ανεπάρκεια. Αντί για την κάλυψη της ύλης, ας εστιάσουμε στην ικανότητα του παιδιού να κατανοεί τις ερωτήσεις, να δίνει απαντήσεις, αλλά και να διατυπώνει το ίδιο ερωτήσεις. Να επεξεργάζεται με αυτονομία τα δεδομένα του, να αντιλαμβάνεται τις μεταξύ τους σχέσεις. Η σταδιακή προσαρμογή του μαθητή σε όσο γίνεται περισσότερα και διαφορετικών ειδών κείμενα, μέσα από μία διαδρομή διαβαθμισμένης δυσκολίας και σύγχρονης διδακτικής προσέγγισης, υποστηρίζει τον στόχο».

Σε ό,τι αφορά τους εκπαιδευτικούς, ο κ. Ματσαγγούρας επισημαίνει: «Ενώ το να κατέχουν το αντικείμενο των σπουδών τους είναι προϋπόθεση εκ των ων ουκ άνευ, από μόνη της δεν φτάνει. Αποτέλεσμα, όταν αποφοιτούν, να μην είναι έτοιμοι να διδάξουν. Απαραίτητη λοιπόν εδώ η βελτίωση καθώς και η συνεχής επιμόρφωσή τους αργότερα». Επιπλέον, ο μέχρι τώρα «πυροσβεστικός» ρόλος αντιμετώπισης των προβλημάτων πρέπει να εγκαταλειφθεί. «Αναγκαίος ο μεσο- και μακροπρόθεσμος προγραμματισμός, εγγύηση για συνοχή και συνέχεια στο βάθος όλης της σχολικής ζωής, επιτρέποντας παράλληλα πειραματισμούς, στο πλαίσιο των προκλήσεων της κάθε εποχής».

Ο ρόλος των γονέων

Την προαγωγή της γνώσης οφείλουν να υποστηρίξουν και οι γονείς. Πώς; «Μιλώντας από την αρχή στο παιδί επεξηγηματικά, ερμηνευτικά και σχολιαστικά, όχι μόνο καθοδηγητικά. Εμπλεκόμενοι στην εκπαιδευτική διαδικασία. Εκθέτοντάς το σε προσλαμβάνουσες, ανάλογες με την ηλικία του».